Tükenmişlik Sendromu Nedir, Nasıl Anlaşılır?

İsimli konu WH 'Ruh Sağlığı' kategorisinde, perihanim üyesi tarafından 15 Ağustos 2016 tarihinde yazılmıştır. Tükenmişlik Sendromu Nedir, Nasıl Anlaşılır? hakkında bilgi ve tartışmalar.

  1. Tükenmişlik Sendromu Nedir, Nasıl Anlaşılır?
    Klinik Psikolog Yeşim Selçuk
    Tükenmişlik, özellikle işi gereği sürekli yoğun duygusal taleplere maruz kalan kişilerde görülen; psikolojik, fiziksel ve davranışsal belirtileri olan ve yaşam kalitesini olumsuz olarak etkileyen bir sendromdur. İlk başta bireysel düzeyde etkisini gösteren bir sendrom olsa bile bu durum zaman içinde bireysel boyutları aşarak kişinin aile ve iş yaşantısına da yansır.

    Tükenmişlik sendromu aniden ortaya çıkmaz; aksine yavaş yavaş gelişir. Gelişme süresince ciddiye alınmadıkça artan belirtilerle başa çıkılamaz hale gelebilir.

    Kişi, ilk başlarda işe dönük heyecanının getirisiyle işini her şeyin önünde tutarak uykusuzluğa, gergin çalışma ortamlarına katlanır, kendine ayırması gereken zaman ve enerjiden çalar.

    Bir süre sonra verdiği çabanın beklentileri karşılamadığını, yok saydığı bazı konuların giderek daha fazla rahatsızlık verdiğini fark eder ve duygusal anlamda umutsuzluk ve çökkünlük baş gösterir. Gittikçe kaçınma davranışı geliştirerek geri çekilir ve performans kaybı yaşar. Duygusal anlamda donuklaşma ve duyarsızlaşma ortaya çıkar. İnanılan değerlere karşı bir inançsızlık hakim olur ve aidiyet duygusu azalır.

    Kişiden kişiye göre farklılık gösterse de genel olarak tükenmişlik belirtileri şunlardır:

    Fiziksel anlamda: yorgunluk, bitkinlik, baş ağrısı, uyuşukluk, uyku ve iştahta bozulma, enfeksiyonlara karşı direncin azalması, dirençli soğuk algınlıkları, solunum yolu rahatszılıkları ve nefes darlığı, vücut ağrıları, mide-bağırsak hastalıkları, yüksek tansiyon, yüksek kolesterol, kas gerilmeleri, kalp çarpıntısı ve cilt hastalıkları oluşmaya başlayabilir.

    Duygusal anlamda; mutsuzluk, başarısızlık hissi, öfke, örgütsel bağlılık ve aidiyette azalma, suçlayıcılık, tahammülsüzlük, engellenmişlik, yeterince takdir edilmediği duygusu, aşırı şüphecilik, kaygı, huzursuzluk, kendini soyutlanmış hissetme, zihin karışıklığı ve yetersizlik duyguları gözlemlenebilir.

    Davranışsal anlamda; unutkanlık, aile içi çatışmalar, konsantrasyon güçlüğü, eleştiriye aşırı duyarlılık, sabırsızlık, ani öfke patlamaları, ağlama nöbetleri, yalnız kalma isteği, alınganlık, işi yavaşlatma, işten uzaklaşma, işi savsaklama ya da düşük iş performansı, motivasyon yitimi, iş arkadaşlarıyla ilişkilerin bozulması, iş tatminsizliği, iş dışı başka alanlara aşırı yönelme ve işe gecikmelerde artış yaşanabilir.

    Performans düşüşü yapılan işin niteliğine yansıdığında motivasyon da düşmekte ve birey kendisini daha da başarısız hissetmektedir. Bu durum da bir süre sonra artık işi umursamamaya ve başarısız olma kaygısı taşımamaya sebep olmaktadır. Başarı kaygısı yok olduğunda işyerinde olduğu halde işe katkı sağlamama gibi durumlar oluşmakta örgütlerin verimlik ve etkinliği iyice düşmektedir.

    Önlem alınmazsa, tükenmişlik sendromu; iş kaybı ve maddi kayıplar, ailevi sorunlar, madde kullanım bozuklukları, depresyon vb. psikiyatrik hastalıklar hatta intihar riskinde artış ile sonuçlanabilir.

    Tükenmiş hissettiğinizde ilk adımınız mutlaka; hem iş yaşamınızı yeniden düzenleyebilmeye hem de tükenmişliğin yarattığı psikolojik sorunlarla başa çıkabilmeye dönük bir uzmandan yardım almak olmalıdır.

    Klinik Psikolog Yeşim Selçuk
    kaynak: www.mood.ist
    15 Ağustos 2016
    #1
  2. Tükenmişlik Sendromu Nedir, Nasıl Anlaşılır? Cevapları

  3. Tükenmişlik Sendromu Nedir?
    Depresyonun gelişmesine etkisi olabilen tükenmişlik sendromu nedir ve nasıl gelişir şeklinde merak edilenler mevcuttur. Buna istinaden ilk defa 1974 yılında Herbert Freudenberger tarafından tükenmişlik sendromuna dair bir tanım yapılmıştır. Bu tanım ise başarısız olma, yıpranma, enerji ve gücün azalması aynı zamanda kişilerin tatmin edilmeyen istekleri neticesinde bireylerin iç kaynaklarında meydana gelen tükenmişlik halidir.

    O yıllardan beri tükenmişlik üzerine incelemeler yapılmış ve tanımlarda geliştirilmiştir. Günümüzde kabul göre tanım ise Maslach Tükenmişlik Ölçeği olan MBI’yı da geliştiren Christina Maslach tarafından yapılıyor. Christina Maslach’ın yaptığı tanım ise şöyledir: İşi gereği yoğun duygusal taleplere maruz kalan ve sürekli diğer insanlarla yüz yüze çalışmak durumunda olan kişilerde görülen fiziksel bitkinlik uzun süreli yorgunluk çaresizlik ve umutsuzluk duygularının yapılan işe hayata ve diğer insanlara karşı olumsuz tutumlarla yansıması durumunda oluşan bir sendromdur.

    Maslach’a göre işi gereği insanlar diğer insanlarla birlikte yüz yüze çalıştıkları ortamdan dolayı duygusal bir tükenme içerisine girerler. Bu konuda duygusal tükenme hisseden kişilerden yine işi gereği yoğun bir şekilde karşılayıp karşılamayacağı düşünülmeden istenilen taleplerdir. Duygusal tükenme karşısında kişiler duyarsızlaşma ve düşük başarı hissederler.

    Fiziksel Tükenmişlik Sendromu Belirtileri
    Tükenmişlik sendromu fiziksel tükenmişlik başlığı altında incelendiğinde ilk başta sendromun hafif belirtilerle seyir ettiği görülür. Baş ağrısı, yorgunluk, uyku bozuklukları, bitkinlik ve vücutta uyuşmalara olarak tükenmişlik sendromu fiziksel anlamda etkilenir.

    Bu duruma önlem alınmaması halinde kilo kaybı veya hızlı kilo alımı, geçmeyen soğuk algınlığı, vücut direncinin enfeksiyonlara karşı düşmesi, mide ve bağırsak hastalıkları, solunum güçlükleri, yüksek tansiyon, kas gerilmesi, yüksek kolestrol, kalp çarpıntısı, ağrılar ve cilt hastalıkları ortaya çıkabilmektedir. Tükenmişlik sendromu fiziksel belirtilerinin görüldüğü andan itibaren hiç vakit kaybedilmemeli ve uzmanlarla görüşülerek bu durumun düzeltilmesine katkıda bulunulmalıdır.

    Psikolojik Tükenmişlik Sendromu Belirtileri
    Tükenmişlik sendromu yaşayan kişilerde belirginliği yönünden zayıflık gösteren bir belirti türü olan tükenmişlik sendromu psikolojik belirtileri engellenmişlik hissi, alınganlık, psikolojik incinmeye yatkınlık, sinirlilik hali, huzursuz ve tedirgin olma, çevreye karşı oluşan düşmanlık duyguları, sabırsızlık, özgüven duygusunun azalması, diğer insanları eleştirme, ilgisizlik, güçsüzlük, suçluluk kısaca paranoya durumlarıdır.

    Duygusal Tükenmişlik Sendromu Belirtileri
    Aşırı şüphecilik, güvensizlik hissi, çabuk öfkelenme, tatminsizlik, çaresizlik, huzursuzluk, aşırı şüphecilik, kaygı, bilişsel becerilerde yaşanılan güçlük, motivasyon eksikliği, değersiz hissetme, zihin karışıklığı ve düzensizlik durumları tükenmiş sendromu duygusal belirtilerine örnektir.

    Tükenmişlik Sendromu Tedavisi
    Bireylere göre farklı bir izlenim gösterebilen tükenmişlik sendromu tedavisi için genel anlamda yapılması gerekenler en başta bireysel tedavi yöntemlerinin planlanmasıdır. Bu durum stres yönetimi, ilaç tedavisi ve psikoterapi şeklinde uygulanabilir. Kişilerin iyi bir gece uykusu uyuyabilmesi önemlidir. Eğer geceleri uzun saatler uyuma sağlanamıyorsa kişilerin fiziksel aktivitelere yönelmesi sağlanmalıdır.

    Doğa yürüyüşleri hem bedeni çok yormayan hem de temiz bir ortamda fiziksel aktiviteyi çağrıştırır. Böylece hem fiziksel açıdan aşırı olmayan yorgunlukla hem de beyne daha fazla oksijen gitmesi ile kısa zaman içinde uyku düzeni sağlanacaktır. Tükenmişlik sendromu depresyona neden olmuş ise aktif çözümler ile bu durumun iyileştirilmesi gereklidir. Kişilerin öznel deneyimleri ve yaşam koşulları dikkate alınarak bireysel iyileştirme yöntemlerinin denenmesi gereklidir.

    http://www.pisipsikoloji.com/tukenmislik-sendromu-fiziksel-ve-psikolojik-belirtileri-tedavisi/http://www.pisipsikoloji.com/tukenmislik-sendromu-fiziksel-ve-psikolojik-belirtileri-tedavisi/
    16 Ocak 2018
    #2
soru sor

Tükenmişlik Sendromu Nedir, Nasıl Anlaşılır?